सुरक्षित राहा › फसवणूक
बनावट डिलिव्हरी आणि पार्सल फसवणूक
"तुमचे पार्सल डिलिव्हर होऊ शकले नाही. पुन्हा पाठवण्यासाठी ₹25 भरा." ती लिंक तुमचे कार्ड तपशील आणि OTP चोरते.
हे कसे होते
तुम्ही एखाद्या पार्सलची वाट पाहत आहात, म्हणून डिलिव्हरी अयशस्वी झाल्याचा मेसेज साधा वाटतो. पुन्हा पाठवण्यासाठी लिंकवर छोटी फी मागितली जाते. पेज कुरिअरसारखे दिसते, पण बनावट असते: तुम्ही कार्ड नंबर आणि OTP टाकताच फसवणूक करणारे त्याने खूप मोठे पेमेंट करतात. दुसरा प्रकार तुमच्या दारात घडतो: तुम्ही ऑर्डर न केलेले पार्सल घेऊन कोणी येतो आणि ते “रद्द” करण्यासाठी OTP किंवा कॅश-ऑन-डिलिव्हरीचे पैसे मागतो.
खऱ्या घटना
गोवा सायबर क्राइम पोलिसांनी 2025 च्या अखेरीस बनावट पार्सल मेसेज वाढल्याचा इशारा दिला. एका महिलेकडे India Post पार्सलसाठी ₹10.25 मागितले गेले. OTP टाकल्यानंतर तिच्या क्रेडिट कार्डमधून सुमारे ₹25,782 गेले. हैदराबादमध्ये पोलिसांनी नोव्हेंबर 2025 मध्ये सांगितले की वाहन नोंदणी प्रमाणपत्राची वाट पाहणाऱ्या एका व्यक्तीने बनावट DTDC “डिलिव्हरी अयशस्वी” लिंक उघडली आणि क्रेडिट कार्डमधून सुमारे ₹2.47 लाख गमावले.
नियम
लिंकद्वारे छोटी फी हेच आमिष आहे. प्रत्येक डिलिव्हरी अधिकृत ॲप किंवा वेबसाइटवर तपासा, आणि मेसेजमधून उघडलेल्या पेजवर कधीही OTP टाकू नका.
खरी ऑर्डर रिकामी किंवा चुकीची आली तर
कधी ऑर्डर खरी असते, पण बॉक्स रिकामा निघतो, किंवा त्यात वीट, जुना फोन किंवा चुकीची वस्तू असते. महागडी पार्सल उघडताना न थांबता व्हिडिओ घ्या, ज्यात सील केलेला बॉक्स आणि त्याचे लेबल दिसेल. रिटर्नच्या मुदतीत शॉपिंग ॲपच्या स्वतःच्या हेल्प विभागात कळवा, ऑनलाइन सापडलेल्या कोणत्याही नंबरवर कधीही नाही. कंपनीने सोडवले नाही तर राष्ट्रीय ग्राहक हेल्पलाइन 1915 वर (17 भाषांमध्ये तक्रारी घेतल्या जातात) किंवा consumerhelpline.gov.in वर तक्रार करा.
जर आधीच घडले असेल
- कार्ड तपशील किंवा OTP टाकला असेल तर कार्ड ब्लॉक करण्यासाठी लगेच बँकेला कॉल करा.
- 1930 वर कॉल करा किंवा cybercrime.gov.in वर तक्रार करा. जितक्या लवकर कळवाल, तितकी पैसे थांबवण्याची शक्यता जास्त.
- तो SMS किंवा नंबर चक्षुवर रिपोर्ट करा.
स्वतःचे संरक्षण करा
- तुमच्या ऑर्डरच्या ट्रॅकिंग नंबरने फक्त कुरिअर किंवा दुकानाच्या अधिकृत ॲप किंवा वेबसाइटवरच डिलिव्हरीची स्थिती तपासा.
- खरोखर ऑर्डर केलेल्या पार्सलचा डिलिव्हरी कोड नसेल तर डिलिव्हरी करणाऱ्याला कधीही OTP सांगू नका.
- ऑर्डर न केलेल्या कॅश-ऑन-डिलिव्हरी पार्सलचे पैसे देऊ नका, ते घेऊही नका. दुकान परवानगी देत असेल तर COD पार्सल डिलिव्हरी करणाऱ्यासमोरच उघडा.
सोप्या शब्दांत सांगा
खरे कुरिअर लिंकद्वारे छोटी फी मागत नाहीत. आधी अधिकृत ॲपमध्ये पाहा.
तुम्ही ऑर्डर न केलेले पार्सल आले तर पैसे देऊ नका आणि कोणताही OTP सांगू नका. कुटुंबाला तपासायला सांगा.
तक्रार कुठे करायची
- सायबर क्राइम हेल्पलाइन 1930पैसे गेले असतील किंवा फसवून पेमेंट करून घेतले असेल, तर लगेच कॉल करा: जितक्या लवकर, तितकी पैसे गोठवण्याची शक्यता जास्त.1930 वर कॉल करा
- थेट तुमची बँकतुमचे कार्ड किंवा UPI ब्लॉक करा, आणि व्यवहाराची तक्रार करा. कार्डवरचा नंबर किंवा बँकेचे अधिकृत ॲपच वापरा, मेसेजमध्ये आलेला नंबर कधीच नाही.कार्डवरचा नंबर
- संचार साथीवरील चक्षुसंशयास्पद फसवणुकीचा कॉल, SMS किंवा WhatsApp मेसेज रिपोर्ट करा, तुमचे काही नुकसान झाले नसले तरी.sancharsaathi.gov.in
- राष्ट्रीय सायबर क्राइम रिपोर्टिंग पोर्टलकोणतीही ऑनलाइन फसवणूक, छळ, ब्लॅकमेल किंवा बदललेल्या (मॉर्फ केलेल्या) फोटोंबद्दल तक्रार करा.cybercrime.gov.in
अधिक जाणून घ्या (इंग्रजीत)
Real banks never ask for your OTP
How fake KYC messages and "bank manager" calls trick people into sharing OTPs, the red flags to spot, and where to report in India.
Fake prizes, popups and malware
Why "you are our millionth visitor" is always a trick, how fake popups install malware, and what to do if your phone starts acting strange.